Zapora w Solinie

Zapora w Solinie Domki Czarny Kot

Zapora w Solinie to jedna z największych atrakcji w Bieszczadach, którą masz w zasięgu wzroku. Zapora stała się również jednym z najbardziej charakterystycznych symboli Soliny i przyciąga turystów z całego kraju. Jest to największa zapora wodna w Polsce, a jej konstrukcja i położenie czynią ją wyjątkowo interesującym miejscem zarówno pod względem technicznym, jak i krajobrazowym.


Co ciekawego zobaczę będąc w Bieszczadach? Obowiązkowo zapora w Solinie.

Zapora w Solinie to atrakcja najczęściej wybierana przez turystów. Często pytacie mnie przede wszystkim właśnie o zaporę goszcząc w naszych domkach nad Soliną Czarny Kot. Z domków również macie państwo możliwość podziwiać zaporę w Solinie w całej okazałości.

Z domków na koronę zapory w Solinie jest ok. 2,5 km. Można przejść się spacerkiem ok. 40 min lub podjechać autem ok. 10 min.

Sama miejscowość Solina to malownicza okolica w województwie podkarpackim, w samym centrum Bieszczad, gdzie 70% powierzchni gminy Solina zajmują przede wszystkim lasy.

Duże obszary leśne, zielone wzgórza, znajdują się w południowej części terytorium gminy, na zboczach Lipowca, Kamienia i innych wzgórz. Położone są one na wysokości prawie 750 m n.p.m.

Są to głównie lasy bukowo-jodłowe, z domieszką na przykład olszy szarej, modrzewia, jaworu, grabu i osiki. Jednak główną atrakcją Soliny jest Jezioro Solińskie, które nazywane jest „Bieszczadzkim Morzem”.

Atrakcje na Jeziorze Solińskim

Przy zaporze w Solinie znajduje się wypożyczalnia sprzętu wodnego, a z brzegów widoczna jest korona zapory. Otoczone pięknymi wzgórzami Jezioro Solińskie słynie z nieprzewidywalnych kierunków wiatru. W konsekwencji stanowi to nie lada wyzwanie dla wielu miłośników sportów wodnych.

Dodatkowo na jeziorze obowiązuje cisza motorowa, wiec poruszają się po nim tylko rowery wodne, łódki, kajaki, żaglówki, elektryczne łodzie motorowe i kilka statków turystycznych. 

Wybór na zalewie solińskim jednostki pływającej, jak i czasu trwania rejsu i kierunku jest bardzo szeroki, z pewnością każdy znajdzie coś dla siebie.

Rejs statkiem po Jeziorze Solińskim to świetny pomysł na poznanie jeziora i podziwianie przepięknych widoków:

  • na Wyspę Małą zwaną Wyspą Zajęczą,
  • na Wyspę Dużą, zwaną Wyspą Elektryka,
  • na półwysep Jawor,
  • na Polańczyk-Cypel.
Pływające ryby w Jeziorze
Pływające ryby w Jeziorze

Spacer po solińskim deptaku zapory niewątpliwie obfituje w piękne widoki na taflę jeziora z odbijającymi się w wodzie okolicznymi wzgórzami. Warto tam przystanąć na chwilę i obserwować białe żaglówki i statki wycieczkowe pływające po jeziorze.

Godnym uwagi jest również fakt, że z korony zapory możemy dostrzec wielkie karpie, które majestatycznie pływają w Jeziorze Solińskim.


„Bieszczadzkie Krupówki” przy zaporze w Solinie to kolorowa promenada i raj dla dzieci.

Turyści przyjeżdżający nad Jezioro Solińskie zazwyczaj pierwsze kroki kierują na zaporę w Solinie, a kolejne na słynny deptak, przez niektórych nazywany „Bieszczadzkimi Krupówkami”. Tam też możecie zaopatrzyć się w pamiątki z wakacji.

Przed wejściem na koronę zapory znajduje się wiele straganów na przykład z wyrobami regionalnymi, gadżetami i zabawkami dla najmłodszych. Dlatego też dzieci nie chcą przejść obok nich obojętnie. Polecam zabrać ze sobą „worek pieniędzy”.

"Bieszczadzkie Krupówki" zapora Solina
„Bieszczadzkie Krupówki” zapora Solina

Po drugiej stronie zapory znajduje się przystań statków, kamienista plaża, strzeżone kąpielisko, liczne restauracje, oraz atrakcje dla dzieci. Jak co roku przyjeżdża do Soliny również wesołe miasteczko z diabelskim młynem.

„Tajemnicza Solina” – atrakcja dla małych i dużych turystów

Park znajduje się po sąsiedzku zapory w Solinie tuż przy Karczmie Jawor na zboczu Góry Jawor. Wygodnie dotrzesz tu koleją gondolową. Tajemnicza Solina jest poświęcona bieszczadzkim legendom i tajemnicom.

Wejście do Tajemniczej Soliny
Wejście do Tajemniczej Soliny

Znajdziesz tu takie atrakcje jak: labirynt biesa, osadę olbrzymów, ścieżki w drzewach, kącik z leśnymi dźwiękami, tajemniczą studnię, zatopione skarby olbrzymów i wiele więcej.

Podczas spaceru najmłodsi turyści i ich opiekunowie mogą szukać punktów wg mapy i wykonywać tam zadania. Tajemnicza Solina to moc interaktywnych przeżyć, animacji i zabawy dla całej rodziny, w związku z tym, zarezerwujcie sobie kochani przynajmniej trzy godziny na rodzinną zabawę w tym miejscu.

KLIKNIJ TUTAJ BY ZOBACZYĆ CO JESZCZE JEST W NAJBLIŻSZEJ OKOLICY

Jak długo trwała budowa zapory w Solinie?

Przepływający przez ten teren San ma rozległą równinę zalewową. W konsekwencji tego seria powodzi skłoniła już przed wojną władze do rozważenia budowy zapory regulującej przepływ wody na Solinie.

Zapora w Solinie w trakcie budowy.

Zapora w Solinie powstawała w planach już od 1921 roku. Pierwsze projekty dotyczyły małej zapory w Myczkowcach. Przy budowie zapory kilkakrotnie zmieniano plany. Z początkiem II wojny światowej prace zostały wstrzymane.

Jednak po zakończeniu wojny plany zostały zrewidowane i postanowiono stworzyć największą zaporę w Polsce.

Zapora w Solinie w trakcie budowy.

Zapora wodna w Solinie miała objąć Jezioro Solińskie. Prace rozpoczęto w 1953 r., a mniejszą zaporę Myczkowce, która miała stać się zaporą wspierającą, zbudowano w latach 1956-1960.

Budowa zapory w Solinie rozpoczęła się w 1960 roku i trwała blisko 9 lat. Projekt zapory został opracowany przez zespół inżynierów. Projektantem założeń zapory był inżynier Bolesław Kozłowski. Głównym architektem był Karol Pomianowski. Za część hydrotechniczną odpowiadał inż. Feliks Niczkie. Budowa zapory była bardzo skomplikowana i w związku z tym wymagała zastosowania wielu innowacyjnych rozwiązań technicznych. Pierwszym etapem było wykonanie fundamentów pod zaporę, których budowa trwała około dwóch lat. Następnie wykonano betonowe filary, na których opiera się korona zapory.

W ramach wspomnianego projektu wybudowano również 57 km dróg.

Warto również dodać, że zapora w Solinie kosztowała aż 1,5 miliarda złotych.

Dlaczego zapora w Solinie jest tak wyjątkowa?

Zapora w Solinie to największy sztuczny zbiornik wodny w Polsce. Uszczelnienie zapory zapewnia fuga dylatacyjna.


A z resztą niech liczby powiedzą same za siebie:

  • Nr 1 w Polsce – największa zapora wodna w naszym kraju
  • 664 metry długości
  • 81,8 m wysokości
  • 2 000 000 ton to waga zapory
  • 1 200 000 ton piaskowca wydobyto z pobliskiej góry Koziniec, by dostarczyć kruszywo do budowy, co niemal zrównało tą górę z ziemią
  • Beton zużyty na budowę zapory starczyłby na zbudowanie muru wokół całej Polski.
  •  Jezioro ma kilkadziesiąt km długości – 27 km przypada na rzekę San oraz 14 km stanowi odnogę Solinki, z łączną długością linii brzegowych wynoszącą około 150-166 km (w zależności od poziomu wody).

W skład zespołu elektrowni wodnych wchodzą cztery turbiny, które początkowo były w stanie generować 136 MW energii elektrycznej.

Od 1995 roku podjęto starania o modernizację elektrowni. Dzięki temu instalacja nowych technologii w latach 2000-2003 oraz wymiana starych turbin sprawiły, że urządzenia pomiarowe wskazują, że zapora obecnie wytwarza 200 MW energii elektrycznej.

Jak działa elektrownia w Solinie?

Elektrownia wodna w Solinie wykorzystuje energię wody do produkcji energii elektrycznej. Jest ona wyposażona w cztery hydrozespoły odwracalne, które mają moc 179 MW w czasie wytwarzania prądu i 200 MW w czasie pompowania wody do zbiornika górnego.

Warto też wiedzieć, że cały proces uruchamiania i odstawiania hydrozespołów jest zautomatyzowany oraz zdalnie sterowany. Elektrownia w Solinie działa na zasadzie magazynowania energii w postaci wody w górnym zbiorniku, który jest zasilany przez wodę z rzeki San.

Zrzut wody na mniejszej zaporze w Myczkowcach
Zrzut wody na mniejszej zaporze w Myczkowcach

Ta wysoka na 82 metry, betonowa zapora wodna, spiętrza wody Sanu do wysokości 60 metrów, na potrzeby elektrowni wodnej. Zainstalowano tu cztery turbiny, o łącznej mocy 200 MW, które wytwarzają prąd, wykorzystując energię kinetyczną spadającej ponad 40 metrów wody. Jest to elektrownia szczytowo-pompowa. Jezioro Solińskie jest swoistym akumulatorem energii elektrycznej. Energia elektryczna wytwarzana jest z przerwami, wyłącznie w godzinach największego zapotrzebowania na prąd.

Jaką jeszcze rolę pełni sztuczny zbiornik wodny w Solinie?

Zbiornik wodny w Solinie pełni również funkcję retencyjną. Aby zapewnić prawidłową rezerwę przeciwpowodziową od czasu do czasu w spektakularny sposób spuszczany jest z zalewu nadmiar wody.

Zasilanie sztucznego zbiornika wodą z Sanu jest niewystarczające do ciągłej pracy elektrowni, w godzinach niskiego zapotrzebowania na prąd, woda jest pompowana w górę, do zbiornika. Odpowiedzialne są za to dwie z czterech turbin, które mogą pracować w obydwu kierunkach.

Przede wszystkim przyjmuje się, że bilans energetyczny elektrowni szczytowo-pompowej w Solinie jest zerowy jednak produkcja energii jest opłacalna. Woda pompowana jest w nocy, gdy ceny prądu są niższe a wytworzona energia elektryczna sprzedawana do sieci w szczycie zapotrzebowania i po wyższej cenie.

Elektrownia wodna Solina
Elektrownia wodna Solina

Działanie elektrowni wodnej w Solinie jest bardzo efektywne i pozwala na szybką i elastyczną produkcję energii elektrycznej, w zależności od zapotrzebowania na nią.

Zastanawiacie się pewnie jak głębokie jest Jezioro Solińskie?

Jezioro Solińskie to imponujący zbiornik wodny, który powstał po budowie zapory w Solinie na rzece San w Bieszczadach. Jego powierzchnia wynosi około 2100 hektarów dzięki czemu jest niewątpliwie jednym z największych jezior w Polsce. Ma ono pojemność aż 474 milionów metrów sześciennych, co czyni je jednym z największych sztucznych zbiorników w Polsce.

Jednym z najbardziej imponujących elementów jeziora Solińskiego jest jego maksymalna głębokość, która plasuje się na poziomie 60 metrów. Ta duża głębokość sprawia, że jezioro jest popularnym miejscem wędkarskim. W jego wodach żyje wiele gatunków ryb, w tym na przykład szczupak, sandacz, karp i sum. 

Chcecie zwiedzić wnętrze zapory w Solinie?

Zapora w Solinie to imponujący i interesujący obiekt, który przyciąga wiele osób chcących poznać jego tajniki.

Jeśli więc chcecie zwiedzić elektrownię wodną grupą zorganizowaną musicie dokonać rezerwacji online. Taka grupa powinna wynosić minimum 15 osób. Wymagane jest wypełnienie listy osób, które chcą zwiedzić obiekt, wraz ze wszystkimi niezbędnymi danymi i podpisami uczestników.

Osoby indywidualne mogą zgłosić się osobiście do budynku Centrum Energii Odnawialnej, który znajduje się przy bramie głównej elektrowni Solina. Należy zrobić to najpóźniej 10 minut przed planowaną godziną zwiedzania, celem dopełnienia formalności oraz dokonania opłaty. Bilet zakupiony w kasie nie podlega zwrotowi.

Wnętrze zapory w Solinie
Wnętrze zapory w Solinie

Zwiedzanie zapory w Solinie – panujące zasady

  • Zwiedzający muszą posiadać ważny dokument tożsamości ze zdjęciem.
  • Zakazane jest filmowanie i robienie zdjęć.
  • Zakazane jest wnoszenie broni palnej, materiałów niebezpiecznych, źródeł i odpadów promieniotwórczych, materiałów toksycznych, odurzających, wybuchowych bądź chemicznych o dużej podatności pożarowej lub wybuchowej.
  • Zakazane jest wnoszenie przedmiotów mogących zakłócić pracę urządzeń elektrowni w tym włączonych telefonów komórkowych. Organizator zwiedzania w tym celu udostępnia szafki depozytowe.
  • Wprowadzanie zwierząt do wnętrza zapory w Solinie jest zabronione.
  • Posiadanie i spożywanie alkoholu lub innych środków odurzających oraz palenie tytoniu i używanie papierosów elektronicznych jest surowo zabronione.
  • Zwiedzający muszą poruszać się na terenie elektrowni w kaskach ochronnych, które zostaną wypożyczone w cenie biletu.
  • Całkowity czas zwiedzania obiektu Solina Zapora wynosi do 75 minut.

Zwiedzanie od strony praktycznej

Zbieranie informacji podczas zwiedzania rozpoczyna projekcja filmu o odnawialnych źródłach energii a potem zwiedzający mogą obejrzeć wystawę prezentującą nowe źródła energii odnawialnej.

Niezwykle interesującą część ekspozycji poświęcono budowie elektrowni wodnych w Myczkowcach i w Solinie.

Na koniec wycieczka wchodzi do środka zapory gdzie zwiedza halę maszyn i turbiny a następnie udaje się do fundamentów zapory na dnie jeziora.

Zapora w Solinie robi wrażenie. Z zewnątrz pięknie ją widać z mostu na Sanie oraz ze stateczku płynąc po zalewie. Koniecznie należy również zaporę zwiedzić wewnątrz.

Polecam Wam zabrać ze sobą ciepły polar nawet w upalne lato, ponieważ przy dnie temperatura wynosi tylko 6 stopni Celsjusza.

Zapora Solina to miejsce warte zobaczenia dla wszystkich, którzy interesują się inżynierią i energią wodną.

Ciekawostki i niesamowite historie związane z zaporą w Solinie

Zapora w Solinie
Zapora w Solinie
  • Chodzą słuchy, że budynki dawnych wsi (np. wieże kościołów) widoczne są z góry. Informacja ta jest jednak nieprawdziwa, ponieważ przed napełnieniem zbiornika usunięto wszelkie budowle.
  • Przed budową zapory musiano przesiedlić tysiące ludzi, opuszczone zabudowania rozebrano. Pod wodą znalazło się kilka wsi. Niestety w związku z budową zapory Solina w Bieszczadach, tysiące mieszkańców pobliskich terenów zostało przesiedlonych. Około 125 gospodarstw z terenów takich wiosek jak Teleśnica, Solina, Horodek, Sanna, Chrewt, Sokole czy Wołkowyja zostało przeniesionych w ramach przesiedleń.
  • Woda wypełniająca zbiornik powstały po budowie zapory, napełniała go półtora roku.
  • Przy budowie tamy pracowało ponad 2000 robotników.
  • Ktoś kto mieszkał wówczas w Solinie zna „zakręt śmierci”i wie ile istnień ludzkich pochłonął. Kierowcy ciężarowych wozów dowożący kruszywo z Bóbrki czy cement z Uherzec mogli by na ten temat wiele powiedzieć. Brali oni czynny udział w budowie zapory.
  • Do budowy zużyto 820 tysięcy metrów sześciennych betonu, przeznaczając na jego wyprodukowanie 1,7 miliona ton kruszywa, oraz 200 tysięcy ton cementu.
  • Zapora waży ok. 2 mln ton. Objętość betonu wynosi 760 tys. m².
Mural na zaporze w Solinie
Mural na zaporze w Solinie

Jeszcze więcej ciekawostek o zaporze wodnej w Solinie?

  • Na 4 poziomach wewnątrz konstrukcji biegną galerie komunikacyjno-kontrolne o łącznej długości 2 km.
  • Nadmiar wody elektrownia odprowadza przy użyciu dwóch stromych kanałów spustowych a zrzut wody wygląda bardzo efektownie.
  • W lipcu 2015 r. na zaporze w Solinie powstał największy ekologiczny mural w Europie. Dzieło zostało wykonane bez użycia farby i jest hołdem złożonym sile natury. Stworzono go poprzez wyczyszczenie niektórych elementów ściany zapory wodą pod ciśnieniem.
  • Skutkiem ubocznym projektu zalewania Soliny było pozostawienie wielu szczątków dawnego życia na terenie regionu. Na dnie zbiornika można znaleźć niewykarczowane drzewa, fragmenty nierozebranych budynków, piwnic, a  nawet przedmioty użytku codziennego. Według ustaleń budynki miały być usunięte podczas przygotowywania terenu pod zalanie do jesieni 1963 r., lecz tego terminu nie dotrzymano.
  • Rejon Jeziora Solińskiego to również oderwane od cywilizacji „dzikie” rezerwaty przyrody. Do najciekawszych należy ten nad Jeziorem Myczkowieckim, zajmujący prawie 165 h, gdzie możemy spotkać prawdziwie alpejskie krajobrazy.
  • W 2022 r. Polskie Koleje Linowe uruchomiły w Solinie kolej gondolową, której trasa biegnie obok zapory.

Jak bezproblemowo dojechać do zapory w Solinie.

Jak dojechać do zapory w Solinie? Turyści mogą wybrać kilka sposobów transportu. Jednak najwygodniejszą opcją jest podróż samochodem.

Z Krakowa do Soliny najszybciej dojedziecie autostradą A4 , zjazd w Dębicy a potem kierujcie się na DK94 w kierunku Ropczyc. W Ropczycach kierujcie się na na Strzyżów a potem na Sanok. A z Sanoka już prosta droga nad Solinę. Czas przejazdu mapa Google podaje 3.5 godziny.

Z Warszawy musicie jechać drogą ekspresową S17 do Lublina a z Lublina drogą S19 do Rzeszowa. Stamtąd możecie kierować się na Sanok a z Sanoka prosto nad Solinę. Czas przejazdu mapa Google podaje 5 godzin.

Dostępne są dla podróżnych także połączenia autobusowe. Z Krakowa można dojechać do Soliny bezpośrednim autobusem, który kursuje w sezonie kilka razy dziennie. Z Warszawy należy najpierw dojechać do Krosna lub Sanoka, a stamtąd połączeniami lokalnymi dostać się do Soliny.

Solina i jej okolice
Solina i jej okolice

Alternatywnym sposobem dotarcia do zapory w Solinie jest również pociąg. Niestety do samej Soliny nie da się dojechać pociągiem, ponieważ najbliższe stacje znajdują się w Zagórzu i Ustrzykach Dolnych. Z tych stacji kursują autobusy do Soliny więc na miejsce dojedziecie szybko i bez komplikacji.

Inne atrakcje w Solinie i po sąsiedzku.

Jesteście ciekawi widoków na żywo zapory Solina i Zalewu Solińskiego?

Kamerę Live z poniższym widokiem na żywo umieścili na zboczach góry Jawor, kilkaset metrów poniżej wieży widokowej KOLEI GONDOLOWEJ SOLINA. Zapraszamy na live’a dzięki biuru podróży bieszczader.pl.

Widok z kamery na Zaporę w Solinie
Widok z kamery na Zaporę w Solinie

Pełen obrót kamery z widokiem od połonin po zaporę w Solinie zajmuje 3 minuty.

Na obrazie z kamery można zobaczyć aktualne warunki pogodowe i sprawdzić z prognozami pogody dla Bieszczad. Główny obraz przedstawia widok na Zalew Soliński zwany mylnie przez niektórych Jeziorem Solińskim. Dzięki kamerze możemy zobaczyć zbliżenia:

  • na Połoninę Wetlińską z górą Smerek 1222m, a „u jej podnóża” 😉 Werlas
  • na Wyspę Małą zwaną Wyspą Zajęczą
  • na cukiernię Słodki Domek Szelców (zielony dach)
  • na Półwysep Cypel w Polańczyku
  • a głównie na zaporę w Solinie i najnowszą atrakcję w Bieszczadach – GONDOLE  zawieszone nad zaporą wodną w Solinie.

Serdecznie zapraszamy 🙂


Dobry nocleg w Bieszczadach? – zapraszam

Cześć jestem Ewa – zapraszam do moich domków.😀 Moi Goście cyklicznie do nas wracają przywożąc ze sobą kolejnych znajomych i rodzinę.

Nasze domki 🐈‍⬛ to więcej niż miejsce noclegowe – to gwarancja niezapomnianych wspomnień i relaksu w sercu Bieszczad.

Wybierając nasze domki 🐈‍⬛ nad Soliną, macie szansę na pełen relaks, przygodę oraz odnowienie zarówno ciała, jak i umysłu w jednym z najpiękniejszych zakątków Polski. 

Może i Ty dołączysz do grona stałych bywalców?